Boechout nieuws 2009
<-- terug naar overzicht
december 2009 - “Ik onderneem. Ik plant een boom.”
BOECHOUT - Het zijn de kernwoorden van ONDERNEMERS ZONDER GRENZEN vzw.
Als lid van de Raad van Bestuur van deze vzw tracht Boechoutenaar Werner Sels zijn steentje bij te dragen tot de filosofie van het duurzaam ondernemen. Samengevat komt het er op neer dat zij streven naar een economisch model waarbij iedereen die erbij betrokken is zijn voordeel kan genieten. De vzw is bezig met een internationaal agro-bebossingproject, waarbij er op alle niveau’s win-win situaties ontstaan. Op de site www.ondernemerszondergrenzen.org kan u hierover meer lezen. Meer...
Naar aanleiding van de klimaatconferentie in Kopenhagen, heeft Terzake ons gevolgd gedurende een 9-dagen durende reis in Burkina Faso, in oktober 2009.
Op dinsdag 8 december 2009 werd een video-reportage van deze reis uitgezonden in het programma Terzake op Canvas. Mocht u het gemist hebben, dan kunt u het hier http://www.deredactie.be/permalink/1.649586 nog eens rustig bekijken.
Terzake belicht vooral de win-win situatie voor het klimaat (omwille van de klimaatconferentie), daar waar dit voor Ondernemers Zonder Grenzen slechts één van de vele win-win situaties is die gerelateerd zijn aan ons project. Het is namelijk die andere kijk op de Kyoto-akkoorden die Terzake prikkelde om ons van naderbij te belichten.
Voor zij die geïnteresseerd mochten zijn om hierover meer te weten, zal er binnenkort een lange versie op het internet ter beschikking gesteld worden waarin het hele project getoond wordt.
Tekst: Werner Sels en eigen verwerking Natuurpunt Land van Reyen
december 2009 - Waar zijn de monniken gebleven?
BOECHOUT - In 1237 verhuisden een vijfentwintigtal monniken met uitgebreid gevolg van Villers naar Vremde. De nieuw gebouwde abdij was echter gelegen in een moerassig, ongezond gebied, zodat de abt zich na verloop van een aantal jaren verplicht zag om naar een andere locatie uit te kijken. De (politiek en door allerlei giften geïnspireerde) keuze viel op Hemiksem.
Stel je het majestueuze, recent nog mooi gerestaureerde bouwwerk van de abdij van Hemiksem voor op deze plek in Vremde! De geschiedenis had er wellicht helemaal anders uitgezien. In dat geval hadden de toenmalige monniken namelijk niet mee aan de basis gelegen van de fameuze baksteen, gewonnen uit klei van de Rupelstreek (de benaming ‘paepsteen’ verwijst daarnaar), zoals dat wel gebeurd is in Hemiksem. En Vremde had het toneel kunnen zijn van allerlei evenementen die het leven in de abdij beïnvloedden.
Ze was immers achtereenvolgens een maritiem hospitaal, een correctionele gevangenis, een militair depot, een interneringskamp voor collaborateurs enzovoort.
Foto: Wikipedia - Valère Cools Hemiksem 'Photo Heymissen'
De abdij van Hemiksem werd in 1578 verlaten omwille van de vermaarde Beeldenstorm en brandde nadien grotendeels af, zodat de huidige gebouwen stammen uit de 17de en de 18de eeuw. De cisterciënzerorde werd zelfs opgeheven tijdens de Franse Revolutie, zodat de kerk van de abdij werd afgebroken. In 1836 kochten de religieuzen uiteindelijk de Sint-Bernardusabdij in Bornem, waar ze vandaag nog gehuisvest zijn.
De abdij van Hemiksem is sinds 1973 beschermd en werd door de gemeente aangekocht in 1988. Na de restauratie bracht Hemiksem er een administratief centrum en serviceflats in onder, evenals een heemkundig museum. Sinds een aantal jaren vindt hier elke zomer het vermaarde Casa Blancafestival plaats, waar hoofdzakelijk Nederlandstalige topartiesten optreden. Door het overweldigende succes dreigt het festival zelfs uit zijn voegen te barsten.
De Molenbeekvallei had er vandaag helemaal anders uitgezien als de cisterciënzermonniken in 1247 niet van gedachten veranderd waren en naar Hemiksem verhuisd waren. Want inderdaad, die volgelingen van de heilige Bernardus van Clairvaux woonden al acht jaar in een abdij in het zogenaamde Kastanjebosje, het eerste bosje op je rechterkant dat je tegenkomt wanneer je vandaag het pad langsheen Don Bosco afwandelt. Er zijn nog enkele vage souvenirs van bewaard gebleven, maar de natuur heeft ondertussen vanzelfsprekend opnieuw bezit genomen van de site.
Afkomstig van Villers
Wanneer we nog verder teruggaan in de geschiedenis, vernemen we dat de cisterciënzers die ooit hun geluk kwamen beproeven in Vremde, eigenlijk afkomstig waren van Villers, waar nu nog de wondermooie ruïnes te bewonderen zijn van de abdij van Villers-la-Ville. Die abdij werd reeds in 1146 gesticht als een dochterabdij van Clairvaux, door een groep monniken in opdracht van alweer Sint-Bernardus. De culturele uitstraling van de abdij was erg groot, met onder meer een indrukwekkende bibliotheek.
En ook hier heeft de geschiedenis een rare wending genomen, want de hertog van Brabant, die indertijd heerste over o.m. Villers, wilde toen dat de monniken een abdij zouden stichten in Westmalle-Zoersel in plaats van in Vremde/Hemiksem. Uiteindelijk zouden de trappisten de locatie overnemen en daar is vandaag niemand rouwig om.
Een bezoekje aan de ruïnes van de abdij van Villers-la-Ville met haar abdijkerk in Romaanse en Gotische stijl, een eetzaal en gastenverblijven, een kloosterpand en vanzelfsprekend ook het abtenpaleis loont zeker de moeite. De ruïnes bevinden zich bovendien midden in het groen van de omliggende bossen, met rijke fauna en flora.
Voor meer info over de abdij van Villers-la-Ville kun je terecht op http://www.villers.be
Interessante illustraties over de vroegere abdij van Vremde zijn te vinden op de website http://www.geocities.com/cois_geysen
Tekst: Paul
Foto: Wikipedia
Foto: Fragment uit de figuratieve kaart van de Nieuw Hoeve te Vremde.
Anno 1666. Het beboste terrein werd in de 17e eeuw nog steeds ‘ ’t Oudt Clooster’ genoemd. Uit het ‘Landt-boek van Sint-Bernards’, tweede deel. Abdijarchief Sint-Bernardusabdij, Bornem.
(met dank aan Cois Geysen)
juli 2009 - Het Boechoutse speelbos is er!
BOECHOUT - Zondag 8 maart waren tientallen vrijwilligers druk doende met het aanplanten van het Boechoutse speelbos. Dat gebeurde nabij De Melkkuip, op een door de familie Reynders recent aangekocht terrein, in samenwerking met het gemeentebestuur van Boechout.
Dit nieuwe bos is een van een reeks vredesen speelbossen in Vlaanderen.In totaal is er die dag 2,54 ha beplant, met achtduizend driehonderd jonge bomen en struiken.
De hoofdstructuur was al vooraf uitgezet in beuk. Rondom werden zomereik en wintereik aangeplant. Als struikbegroeiing koos men voor een mengsel van eenstijlige meidoorn, Gelderse roos, hazelaar, veldesdoorn, haagbeuk en zwarte vlier.Beplanting met een streekeigen karakter.
De aanplantingen moeten nu natuurlijk de concurrentie aangaan met de voorgaande begroeiing (hooiland), en laten zien wie de sterkste is. De beheerders zullen de eerste jaren hun best moeten doen om de aanplantingen een kans te geven via het geplande maaibeheer.
Natuurpunt is best tevreden met de locatie van het nieuwe bos omdat het perfect aansluit bij flink wat oude bossen uit de directe omgeving. Zo is er aan de overzijde van de spoorweg directe aansluiting met het oude eikenbos in het domein van de Broeders Alexianen, met het Kastanjehof (een oude kasteelvilla, zoals er veel zijn in Boechout) en met het kasteel van de Zwartzusters.
Het Vredesbos grenst bovendien aan De Melkkuip. Verder is er via de bomenrij in De Melkkuip, in het verlengde van de kasteeldreef, een verbinding met het bos van kasteeldomein Moretus. Deze aansluitingen zijn belangrijk om flora en fauna te laten migreren van de ene locatie naar de andere, wat de biodiversiteit en de sterkte van de populaties alleen maar ten goede kan komen.
Voor de plantdag zelf werd het beheerteam van de Molenbeekvallei aangeschreven door het gemeentebestuur, om die dag een handje te helpen met het begeleiden van de vele verenigingen en gezinnen die boompjes wilden planten.
Vooraf hadden zich zevenhonderd mensen opgegeven maar uiteindelijk kwamen er bijna duizend (!) opdagen. Onze vrijwilligers staken de handen uit de mouwen om plantgaten te boren en deskundige uitleg te verstrekken aan de gemotiveerde massa.
Natuurpunt zorgde ook voor een info- en winkelstand.
Een harde werkdag, maar als je ziet dat zoveel mensen plezier beleven aan het creëren van een nieuw stukje natuur, dan kan je er alleen een goed gevoel bij hebben, dan schept dat ook vertrouwen in de toekomst.
Tekst: Marc Broeckx.
Foto’s: Bert Andries.
Duizend man om een speelbos te planten! Van jong, heel jong, tot oud.
Ook de scouts van Boechout waren weer van de partij.
Natuurpunt in actie
mei 2009 - Unieke Boechoutse Melkkuip
BOECHOUT - Vlakbij de Boechoutse dorpskern ligt een uniek gebied: De Melkkuip. Een prachtig open landbouwlandschap dat aansluit bij het - helaas ontoegankelijke - kasteeldomein van Moretus, het Hof van Boechout.
De vijfendertig hectare grote Melkkuip is sinds 1999 beschermd als landschap. De Vlaamse overheid had daar heel wat redenen voor. Historische, esthetische en natuurwetenschappelijke. Het gaat om een eeuwenoud open en ongeschonden landschap met een uitgesproken reliëf en daardoor een hoge botanische waarde. De ligging maakt dat De Melkkuip een heuse toegangspoort is tot de dorpskern van Boechout.
Een historisch landschap
De centrale kom heeft een kleiige bodem op een venige ondergrond, met op zeer geringe diepte een dikke ijzerhoudende laag. Door de hoger gelegen omringende gronden kennen deze komgronden een zeer sterke kwel (opstuwend grondwater). Geologen noemen dit een kwel-amfitheater. Het is mogelijk het best bewaarde voorbeeld in Vlaanderen, en zelfs ver daarbuiten. Het opgestuwde kwelwater verzamelt zich in grachtjes tussen de percelen die samenvloeien tot de Gele beek, die op zijn beurt door het Hof van Boechout naar de Lauwerijksebeek stroomt. De naam verwijst naar de kleur van het ijzerhoudende water.
Vlakbij de Boshoek, bij de historische Bisthoeve, ligt een rijk archeologisch gebied. Er werden al Romeinse scherven gevonden, maar ook sporen van nederzettingen uit de ijzertijd.
Dit landschap is nagenoeg ongewijzigd gebleven sinds de achttiende eeuw en wellicht al veel langer: akkers op de hoger gelegen gedeelten en natte weilanden, beemden, op de laagst gelegen, natte gronden. Aan het einde van de kasteeldreef was er ook toen al een kapelletje aanwezig. De kapel is bekend als de Courtoiskapel aan de Alexander Franckstraat en is toegewijd aan de Heilige Familie.
Zeker is dat er in 1558 al een kapel stond. In 1678 herbouwt Charles Courtois de kapel om Boechout te vrijwaren van de pest. Ze werd verplaatst naar haar huidige plaats in 1802.
De Melkuipstraat was toen nog de toegangsweg tot de Bisthoeve. Die ligt aan de overzijde van het kruispunt met de Boshoek, maar had in die jaren ook gebouwen aan de andere zijde van het kruispunt. De Boshoek was tot het einde van de negentiende eeuw een voetweg die langs de grens liep van het domein van Moretus. In die tijd graasden er melkkoeien in de beemden, vandaar mogelijk de naam van het gebied.
Fauna en flora
Door de specifieke geomorfologische situatie en de specifiek kwaliteiten van het kwelwater, is door de eeuwen heen een zeer specifieke plantengroei ontstaan in de komgronden. Tot op heden is die goed bewaard gebleven. Vooral het natste gedeelte bevat plantengemeenschappen die uitzonderlijk zijn voor de omgeving. Tal van planten zijn erg zeldzaam: egelboterbloem, waterpostelein, knolsteenbreek, getand vlotgras, moerasviooltje e.a.. Op de venige bodem komen verschillende soorten veenmos voor.
De Melkkuip is dus een botanisch uitermate waardevol gebied in een esthetisch-landschappelijk goed bewaard gebleven context. De waarde zou nog hoger kunnen zijn. Helaas ontbreekt tot nu toe een gericht beheer en beheerplan. Dat is des te erger omdat de begrazing van het centrale deel al decennia geleden is stopgezet waardoor de zone snel verbost.
In de Melkkuip is het geen ongewoon zicht om ’s morgens vroeg of bij valavond een groepje reeën te zien grazen, een haas te zien wegspurten of een kerkuil te zien voorbij zeilen. In de lente wordt het gebied opgevrolijkt door de zang van zeldzame zangvogels als blauwborst, rietgors, veldleeuwerik en graspieper. Ook de kievit broedt er. Roofvogels als buizerd, torenvalk en sperwer kan je er regelmatig waarnemen.
Tekst: Frank Adriaensen
Foto: Anke Merckx
maart 2009 - Plantdag Speelbos en vredesbos
BOECHOUT - Boomplantactie op 8 maart 2009. voor meer informatie over deze activiteit klik hier.
<-- terug naar overzicht
|
