Nieuws in Mortsel
juni 2010 - Hoevefeesten - zondag 27 juni - 20 jaar natuurbeheer in Klein-Zwitserland
MORTSEL - Natuurpunt afdeling Land van Reyen organiseert, met ondersteuning van de stad Mortsel, op zondag 27 juni Hoevefeesten en dit ter gelegenheid van 20 jaar natuurbeheer in Klein-Zwitserland. Dit groot publieksfeest vindt plaats in en rond de Hoeve Dieseghem. Tal van Mortselse verenigingen verlenen hiervoor hun medewerking. Je kan genieten van een hapje en een drankje onder de boomgaard bij de Hoeve Dieseghem.
Vanaf 13u00 starten de feesten en gaan er allerlei activiteiten door (voor jong en oud).
Dit jaar vieren we niet alleen het 20-jarig bestaan van het natuurgebied, de Verenigde Naties riepen 2010 ook uit tot het Internationaal Jaar van de Biodiversiteit.
Om samen met Natuurpunt te werken aan meer biodiversiteit, zeg maar de natuurlijke rijkdom aan planten en dieren, heeft de vereniging aan het stadsbestuur van Mortsel voorgesteld om het 'Charter voor biodiversiteit' te ondertekenen. Dit is een samenwerkingsverband tussen het stadsbestuur en (de lokale afdeling van) Natuurpunt (meer info: http://www.natuurpunt.be/nl/onderteken-het-charter-voor-biodiversiteit_1666.aspx).
Eveneens is het de bedoeling om de talrijke vrijwilligers die de afgelopen 20 jaar zich hebben ingezet voor het beheer, in de bloemetjes te zetten. Het is immers juist 20 jaar geleden dat er tussen de Stad en de natuurvereniging een beheeroverkomst werd afgesloten voor dit klein stukje natuurgebied.
Voldoende reden tot feesten! We nodigen je op zondag 27 juni dan ook bijzonder graag uit voor een namiddag lang genieten van een brok unieke natuur in jouw buurt.
We maken er een feest van voor het hele gezin!
Op het programma ° alle activiteiten zijn gratis
Doorlopend van 13u tot 19u:
° Optredens van volksdansgroep 'Reynaert' en tal van muziekgroepjes (o.a. folk)
° Breng een bezoekje aan de natuur- en infomarkt met infostands van Velt, Oxfam, Natuurpunt, Heemkundige kring Mortsel, Davidsfonds, KWB St. Lode/H.Kruis...
° Steek heel wat op van de live demonstraties Satori Kwai (diverse gevechtssporten), djembé (West-Afrikaanse drums), nestkasten bouwen met GTI-Morstel, St. Ambrosius imkersgilde vzw...
° Geniet van een heerlijk hapje en een drankje in het Natuurpunt-café
° In de potstal van Hoeve Dieseghem kan je de kunstige natuurfototentoonstelling 'Countdown 2010 - Biodiversiteit in de provincie Antwerpen' bewonderen
13u tot 16u In Hoeve Dieseghem brengt de 'Speakers corner' je heel wat bij. Er zijn doorlopend beeldprojecties en tentoonstelling over de werking van Natuurpunt en Werkgroep Ecologie Mortsel (WEM), voorstelling van inventarisatieproject 'hazelworm', diashow natuurbeelden over het natuurgebied.
Vanaf 14u Geleide natuurwandelingen boordevol verhalen vertellen je alles over natuurgebied
Klein-Zwitserland. Voor de kinderen zijn er onderweg tal van verrassende activiteiten.
16u Plechtige inhuldiging van de educatieve infopanelen in het natuurgebied Klein-Zwitserland door Natuurpunt en het schepencollege van de Stad Mortsel.
Plaats van afspraak
Hoeve Dieseghem ° Wouter Volcaertstraat 44 ° 2640 Mortsel
(vlakbij natuurgebied Klein-Zwitserland)
Meer info
Voor Natuurpunt Land van Reyen:
03 449 51 57 (Griet Lambert) ° griet.lambert@skynet.be
03 322 30 62 (Karen Uyt den houwen) ° karen.uytdenhouwen@skynet.be
www.natuurpunt.be/landvanreyen
Voor Stad Mortsel:
Milieudienst, 03 444 18 41/43 (milieu@mortsel.be)
mei 2010 - Daar is lente 2010!
MORTSEL - Eindelijk is het zover: na een extreem koude winter is de lente er weer. De bankcrisis en de wereldwijde recessie wijzigen daar niets aan. Tijdens een wandeling in de natuur verdwijnen al die zorgen even en kun je zelfs dromen van een mooie zomer en van je vakantie.
De eerste bloemen laten zich bewonderen in Klein-Zwitserland en het terrein tussen Sint-Amedeus en de begraafplaats, ook wel eens Klein-Zwitserland-Noord genoemd. Fluitenkruid bloeit hier wat later dan op andere plaatsen in Mortsel; misschien is er hier wel een ander microklimaat.
In 2009 heb ik maar heel weinig padden of kikkers aan de amfibieënpoel gezien, maar in 2008 zat er dan ook plots vis op de poel en padden houden er niet echt van om hun poel te delen. Of dat de reden is, weet ik niet, maar er waren ook heel wat minder libellen vorig jaar. Hopelijk zijn er dit jaar veel meer.
Om het lentegevoel wat aan te wakkeren staan hier alvast een paar lentebeelden, gemaakt in Klein-Zwitserland-Noord.
Tekst en foto’s: Glijn Van Driessche
mei 2010 - Hoevefeesten in Hoeve Dieseghem
MORTSEL - Er is natuurlijk een reden om te feesten: al twintig jaar zorgen vrijwilligers, eerst van de Werkgroep Ecologie Mortsel, daarna van Natuurpunt voor het natuurbeheer van Klein-Zwitserland, in samenwerking met de stad Mortsel. Dat is een goede reden om te feesten, samen met de buren en een hele reeks Mortselse verenigingen.
Bij een feest horen hapjes, drankjes en muziek maar er is natuurlijk méér. Natuurpunt kern Mortsel zorgt voor een gevarieerd aanbod van wandelingen, kinderactiviteiten, demonstraties, een tentoonstelling over de geschiedenis van Klein-Zwitserland en een andere over de biodiversiteit … Van 13 tot 18 u.
Er wordt nog volop gewerkt aan het programma, maar nu staat al vast dat het een groots evenement wordt. Meer info binnenkort. En dat wil ook zeggen dat we extra hulp nodig hebben van vrijwilligers, om op te bouwen en af te breken, af te wassen, op te dienen en veel meer.
Jij wil toch ook meewerken?
Laat het weten aan Griet Lambert,
tel.: 03 44951 57, griet.lambert[at]skynet.be.
april 2010 - De vleermuizen van Fort 4.
MORTSEL - Begin februari telde de Vleermuizenwerkgroep van Natuurpunt opnieuw de vleermuizen in Fort 4. Dat waren er dit jaar 57. Tussen haakjes vind je de aantallen van respectievelijk 2009, 2008 en 2007.
Baardvleermuis of Brandtvleermuis: 2 (5) (6) (2)
Watervleermuis: 14 (18) (26) (33)
Franjestaart: 15 (22) (13) (32)
Gewone grijze grootoorvleermuis: 3 (5) (3) (2)
Gewone of ruige dwergvleermuis: 10 (5) (8) (7)
Niet gedetermineerd: 13, (8) (7) (4)
Opvallend is het hoge aantal niet-gedetermineerde soorten. Dat heeft te maken met de koude: veel dieren zaten ver weggekropen in spleten.
Voor Kris Boers van de Vleermuizenwerkgroep Natuurpunt is ook het grote aantal dwergvleermuizen een opvallende vaststelling. ‘Dat is geen typische “fortsoort” of grotbewonende soort. De overweldigende aanwezigheid van de dwergvleermuizen is niet echt een goed teken. Het duidt namelijk op droge en koude omstandigheden, net het tegenovergestelde van wat echte “fortsoorten” nodig hebben.’
De voorbije zomer heeft een studiebureau het zomerseizoen en de paarperiode (najaar) nader onderzocht in het kader van de opmaak van een parkbeheerplan. Belangrijk, want het is bij wet verboden vleermuizen te verstoren of hun rustplaatsen of voortplantingsplaatsen te vernietigen. Het ging om een kort, snel onderzoek, voldoende om een globaal beeld te krijgen. Dat gebeurde met inzet van batdetectoren én in het reduit en de droge gracht, ook met mistnetten. Tijdens hun zwermgedrag zijn vleermuizen immers niet allemaal met batdetectoren te determineren: hun geluiden vallen niet te onderscheiden. ‘Zwermen’ is het bezoeken door een groot aantal vleermuizen van winterverblijven vóór de winterslaap. Dat doen ze om te paren, maar jonge dieren leren zo ook van oudere dieren waar ze kunnen overwinteren.
.jpg)
Grootoorvleermuis. Negentig procent van het voedsel bestaat uit kokerjuffers, nachtvlinders, hooiowagens, oorwormen, kevers en tweevleugeligen als langpootmuggen en vliegen.
Uit onderzoek is gebleken dat het reduit door grote aantallen dieren gebruikt wordt als voortplantingsplaats. Er werden 44 vleermuizen gevangen, van zes verschillende soorten. Dat is zeer veel, gezien de moeilijkheid om vleermuizen met netten te vangen en het beperkte aantal netten. Op één nacht werden op die plaats meer dieren gevangen dan er tijdens de winter geteld waren. Te noteren is dat met de bat-detector ook twee nog niet genoemde soorten elders in het fort jagend werden waargenomen: de rosse vleermuis en de laatvlieger.
Fort 4 blijkt erg belangrijk als zomer- en winterverblijf, als zwermlocatie en als jachtgebied voor een groot aantal vleermuizensoorten. Het wordt een hele klus om dat te verenigen met het gebruik van Fort 4 door de mens.
Tekst: Ludo Van Lint
Foto: Adam Brokes
januari 2010 - Ontbramen, maaien, graffiti wegpoetsen en nog veel meer.
MORTSEL - Uit het dagboek van de conservator.
1 tot 28 september 2009
Het onderzoek naar de grondwatervervuiling werd voortgezet. De firma Ecodrie werkte de hele maand met groot materieel aan nieuwe peilpunten.
26 september 2009
We ontbraamden het kijkpunt een tweede maal, dit keer met wortel en al. Een extra braamstruik werd verwijderd. De plek dreigde populair te worden bij jongeren die graag vuur stoken. Nu de struik weg is, kan je tot achter de sleedoorns kijken en is er meer sociale controle. Tijdens de werken wurmden twee ingegraven jonge padden zich naar de oppervlakte. Ongetwijfeld kwamen ze uit onze poel. Ze waren ongeveer vijf centimeter lang.
Op het kijkpunt troffen we ook nog speerdistels aan, akkerdistels, honingklaver, grote brandnetel, teunisbloem, witte krodde en varkenskers.
De spoorwegberm, die door grote brandnetel moeilijk bewandelbaar was geworden, werd opnieuw gemaaid en aan de maaiselhoek maakten we nieuwe paalputten. Een grote boormachine van Ecodrie had een paar palen omvergereden.
29 september en 1 oktober 2009
We werkten opnieuw hard aan het vrijmaken van de paden.
10 oktober 2009
We maakten drie zitbanken graffitivrij. De onverwoestbare Japanse duizendknoop op het kmo-pad werd gemaaid, zodat het nu opnieuw comfortabel is voor wandelaars.

21 november 2009
Ondanks het aangekondigde slechte weer kwamen een tiental medebeheerders opdagen. Op deze eenendertigste editie van de Dag van de natuur (eigenlijk natuurbeheer) stond opnieuw het hakhoutbeheer van de spoorwegberm op het programma. We snoeiden en knotten grauwe elzen, schietwilgen, iepen, tamme kastanjes en hazelaars. Lage struiken als vlier, Gelderse roos en sleedoorn werden ontzien. Een lekkere erwtensoep met zelf gebakken brood was ons welverdiende loon na drie uur zwoegen. Dank aan alle vrijwilligers!
We troffen er op de berm ook enkele zwammen aan: het oorzwammetje, de gekraagde aardster, het gewoon elfenbankje, het papierzwammetje en de knolparasolzwam.
Welkom op de volgende beheerdag: zaterdag 23 januari 2010, van 9.30 tot 13 u.!
Tekst en foto’s: Yves Joris
januari 2010 - Herfstwandeling met Karen
MORTSEL - 18 oktober 2009, een koude, zonnige dag. Met 28 waren we: peuters, kinderen en volwassenen. Natuurgids Karen nodigde de kinderen uit om allerlei herfstobjecten te verzamelen, die van pas zouden komen bij een verrassing op het einde van de wandeling. Ook de volwassenen zette Karen snel aan het werk. Welke spin hoorde bij welk web? Hangmatwebben, wielwebben, onregelmatige webben, webben op muren... Hangmatspinnen, kruispinnen, trilspinnen, huisspinnen...
In het berkenbosje vonden we enorm veel vliegenzwammen. Sommigen stonden reuzegroot te pronken. De zwamvlok leeft van en op de wortels van onder meer berken ... Wist je trouwens dat het in Vlaanderen verboden is om paddenstoelen te plukken? En, verzucht de conservator, kan men deze mooie zwam nu eens eindelijk laten staan in plaats van hem genadeloos omver te trappen?
Aan een volgende halte vertelde Karen over gallen. Alleen al op de eik komen er zeventig soorten voor! Een gal is een woekering van het plantenweefsel. Het is een reactie op het leggen van een eitje door onder meer de galwesp en de galmijt. Maar dat er zelfs galwespen zijn die in de gal eitjes leggen in de larve... De larve gaat er uiteindelijk aan dood. Wat kan de natuur toch wreed én mooi zijn!
Dat de hazelworm een winterslaap houdt, is waarschijnlijk bekend. Maar geldt dat ook voor de huisjestuinslak? Ja hoor! Ze kapselt zich in door de uitgang van haar slakkenhuisje af te sluiten met minstens vijf laagjes verhardend slijm. En dat is maar goed ook. In de winter is er niets te eten voor de slak. Het plantenleven ligt dan zo goed als stil. Op ons uitkijkpunt kregen we quizvragen voorgeschoteld in het kader van de Week van het Bos. Even verder werden onze neuzen op de proef gesteld: wie kan ruiken wat er in het zakje zit? De appel was makkelijk te herkennen, maar walnoten en rozenbottel, dat was heel wat anders. Misschien een leuk idee om het thuis ook eens te proberen?
Als afsluiter van de natuurwandeling konden de kinderen met de eikels, hazelnoten, kastanjes, herfstbladeren en andere herfstobjecten een dominoherfstspel opzetten en spelen. Amusement troef!
Tekst: Yves Joris
|